Alleenstaande mama en werken: hoe combineer je werk, kind en opvang?

Er zijn van die ochtenden waarop ik nog maar net wakker ben en mijn hoofd al volop bezig is met alles wat die dag moet gebeuren. Wat moet ik voor mijn werk afwerken? Is alles klaar voor de opvang? Wat eten we vanavond? Ligt alles wat mijn kind nodig heeft op de juiste plaats? En heb ik zelf eigenlijk al ontbeten?

Sinds mijn scheiding is het dagelijkse leven anders georganiseerd. Ik ben mama en daarnaast heb ik mijn eigen werk als zelfstandige in de creatieve en technische sector. Ik doe mijn werk graag. Het geeft me voldoening en het is ook een belangrijk deel van mijn zelfstandigheid. Tegelijk vraagt het moederschap veel tijd en aandacht. De combinatie van die twee is niet altijd eenvoudig wanneer je het grootste deel van de praktische organisatie zelf moet opnemen.

Ik merk vooral dat mijn dagen weinig ruimte laten voor onverwachte dingen. Alles hangt met elkaar samen. Wanneer er op één plaats iets verandert moet ik vaak de rest van mijn planning aanpassen.

De ochtend begint vaak met organiseren​

Een ochtend met een peuter verloopt zelden helemaal volgens plan. Ik probeer op voorhand zoveel mogelijk klaar te leggen, zodat we niet op het laatste moment nog naar spullen moeten zoeken. Toch zijn er altijd kleine dingen die anders lopen dan verwacht.

Terwijl mijn kind wakker wordt ben ik in gedachten soms al bezig met mijn werkdag. Ik denk aan opdrachten die nog afgewerkt moeten worden, berichten waarop ik moet antwoorden en afspraken die ik niet uit het oog mag verliezen.

Na het klaarmaken en de verplaatsing naar de opvang begint mijn werkdag eigenlijk pas echt. Ik moet dan de knop omzetten en mijn aandacht bij mijn opdrachten houden. Dat lukt meestal goed, maar het vraagt soms wat tijd om in mijn werkritme te komen.

Als zelfstandige heb ik een bepaalde vrijheid. Dat is een voordeel, zeker als mama. Ik kan mijn werk op sommige momenten anders indelen dan iemand met vaste kantooruren. Toch betekent die vrijheid niet dat ik zomaar alles kan verschuiven. Deadlines blijven bestaan en klanten verwachten dat afspraken worden nagekomen.

Mijn werkdag moet dus passen binnen de uren waarin mijn kind opgevangen wordt. Dat maakt plannen belangrijk.

Zelfstandig zijn betekent niet dat je altijd flexibel bent​

Mensen denken soms dat zelfstandig werken automatisch betekent dat je je eigen uren kiest. Dat klopt gedeeltelijk, maar er zit ook een andere kant aan.

Wanneer ik werk ben ik zelf verantwoordelijk voor mijn opdrachten, mijn planning en de opvolging ervan. Er is niet zomaar een collega die mijn werk overneemt wanneer mijn kind ziek is of wanneer er iets onverwachts gebeurt.

Ik kan mijn uren soms aanpassen, maar de taken verdwijnen daardoor niet. Wat overdag niet lukt, moet op een ander moment gebeuren. Dat kan betekenen dat ik 's avonds nog even mijn computer openklap wanneer mijn kind in bed ligt. En ja, daar heb ik niet altijd zin in.

Dat doe ik niet elke avond en ik probeer er ook op te letten dat mijn werk niet voortdurend mijn vrije tijd inneemt. Toch zijn er periodes waarin het nodig is om wat langer door te werken.

Ik vind het belangrijk om mijn eigen zaak draaiende te houden. Niet alleen omdat ik mijn werk graag doe, maar ook omdat financiële zelfstandigheid belangrijk is. Na een scheiding moet je opnieuw bekijken hoe je je leven praktisch en financieel organiseert. Een inkomen hebben en je professionele activiteiten kunnen verderzetten geven daarin een stukje houvast.

De opvang bepaalt mee hoe mijn werkweek eruitziet​

Kinderopvang is voor mij veel meer dan een praktische afspraak in de agenda. Ze bepaalt voor een groot deel hoe mijn werkdag eruitziet.

Ik moet rekening houden met de breng- en ophaalmomenten. Een afspraak die wat uitloopt kan al snel voor extra geregel zorgen. Een werkdag waarin ik geconcentreerd aan een ontwerp of opdracht wil werken moet dus goed aansluiten bij de beschikbare opvanguren.

Ook vakanties en sluitingsdagen vragen voorbereiding. Dan moet ik opnieuw bekijken hoe ik mijn werk georganiseerd krijg. Niet elke opdracht kan wachten tot de opvang opnieuw open is.

Het moeilijkste vind ik dat er soms weinig marge is. Wanneer je met twee ouders bent kan je bepaalde praktische zaken onderling verdelen. Bij mij komt het erop aan om op voorhand na te denken over wat haalbaar is en waar ik eventueel hulp kan inschakelen.

Dat betekent niet dat ik alles zielig of zwaar wil voorstellen. Ik heb mijn leven opnieuw opgebouwd en ik ben blij met de zelfstandigheid die ik heb. Toch mag het gezegd worden dat sommige dingen meer organisatie vragen wanneer je er alleen voor staat.

Thuiskomen betekent niet dat de werkdag voorbij is​

Na het ophalen begint een ander deel van mijn dag. Mijn aandacht gaat dan naar mijn kind. Er moet gegeten worden, er is behoefte aan aandacht en er zijn de gewone avondrituelen.

Ik wil die tijd niet voortdurend vullen met praktische taken. Mijn kind is nog klein en die dagelijkse momenten zijn belangrijk. Samen spelen, een boekje lezen, wat praten of gewoon even dicht bij elkaar zitten: het zijn geen grote activiteiten, maar wel de momenten waaruit het gezinsleven bestaat.

Toch zit mijn hoofd soms nog bij mijn werk. Ik kan tijdens het koken bedenken dat ik nog een bericht moet beantwoorden. Of wanneer mijn kind aan het spelen is schiet me plots een opdracht te binnen die ik de volgende ochtend zeker niet mag vergeten.

Dat is iets waar ik bewuster mee probeer om te gaan. Ik wil niet dat mijn kind altijd een mama ziet die met haar gedachten ergens anders zit.

Daarom probeer ik werk en gezinstijd zo veel mogelijk van elkaar te scheiden. Niet altijd perfect, maar wel met de bedoeling om op de momenten samen ook echt aanwezig te zijn.

Er zijn dagen waarop alles tegelijk komt​

De planning kan nog zo goed voorbereid zijn, het leven houdt zich niet altijd aan de agenda.

Een kind dat ziek wordt, een onverwachte afspraak of een opdracht die meer tijd vraagt dan voorzien: het kan voldoende zijn om de hele dag overhoop te halen.

Dat vind ik een van de lastigste aspecten van alleenstaand ouderschap. Wanneer mijn kind mij nodig heeft, wil ik er zijn. Tegelijk heb ik ook verantwoordelijkheden tegenover mijn klanten en mijn werk.

Als zelfstandige kan ik soms een oplossing zoeken door mijn uren te verschuiven. Dat is een voordeel. Toch moet ik daarna vaak bekijken wanneer ik de verloren tijd inhaal.

Op zulke momenten merk ik hoeveel mentale energie er kruipt in het voortdurend schakelen. Je bent niet alleen bezig met wat er op dat moment gebeurt. Je denkt ook al aan de gevolgen voor de rest van de week.

Ik probeer daarom niet te veel vooruit te plannen alsof alles gegarandeerd zal verlopen zoals voorzien. Een planning is handig, maar ze moet ook ruimte laten om bij te sturen.

Het schuldgevoel zit soms in kleine dingen​

Ik zou graag zeggen dat ik altijd tevreden ben met de balans tussen mijn werk en mijn moederschap. Dat zou niet helemaal eerlijk zijn. Ik ben net als jullie ook maar een halve ouder in een 2-2-3 co-ouderschap wat best vermoeiend is.

Er zijn momenten waarop ik mijn kind graag meer tijd zou geven. Er zijn ook momenten waarop ik graag rustig aan een opdracht zou werken zonder voortdurend op de klok te kijken.

Soms voelt het alsof ik op beide plaatsen mijn best doe, maar nergens helemaal klaar ben. Mijn werk vraagt aandacht en thuis wachten er opnieuw taken. Wanneer ik dan eindelijk even tijd voor mezelf heb, ben ik vaak gewoon moe.

Ik probeer mezelf eraan te herinneren dat dit niet betekent dat ik iets verkeerd doe.

Mijn kind hoeft geen perfect georganiseerde mama te hebben. Het hoeft ook niet dat ik mijn werk opgeef om een goede moeder te zijn. Ik wil tonen dat je als mama ook een eigen leven, interesses en professionele ambities mag hebben.

Dat vraagt wel dat ik keuzes maak. Niet elke opdracht moet op hetzelfde moment afgewerkt worden. Niet elk huishoudelijk werkje heeft prioriteit. En soms moet ik gewoon aanvaarden dat de avond niet lang genoeg is om alles gedaan te krijgen.

Ik leer dat hulp aanvaarden ook zelfstandigheid is​

Na een scheiding kan het verleidelijk zijn om te bewijzen dat je alles zelf aankunt. Je wilt je leven opnieuw opbouwen en niet voortdurend afhankelijk zijn van anderen.

Toch begin ik steeds meer te beseffen dat zelfstandig zijn niet betekent dat je nooit hulp mag nodig hebben.

Een beetje ondersteuning kan al een groot verschil maken. Iemand die eens kan inspringen, een praktische afspraak mee helpt opvangen of gewoon even luistert wanneer mijn hoofd vol zit.

Niet iedereen heeft een groot netwerk waarop die kan terugvallen. Dat maakt de combinatie van werk en ouderschap voor sommige alleenstaande ouders extra moeilijk. Flexibele opvang en begrip op het werk zijn daarom geen overbodige luxe.

Ik vind ook dat we daar eerlijker over mogen praten. Alleenstaande ouders zijn niet automatisch minder gemotiveerd op het werk. Ze hebben soms gewoon een andere praktische realiteit waarmee ze rekening moeten houden.

Het hoeft niet elke dag perfect te zijn​

Ik ben nog altijd zoekende naar een ritme waarin mijn werk, mijn kind en mijn eigen leven voldoende ruimte krijgen. Sommige weken lopen vlot en andere weken vragen veel meer energie.

Ik probeer vooral te kijken naar wat op lange termijn haalbaar is. Ik wil mijn werk blijven doen en mijn zelfstandigheid behouden. Ik wil er zijn voor mijn kind en samen een warm thuis creëren. En ik wil ook niet vergeten dat ik zelf een mens ben die af en toe rust nodig heeft.

Soms is een goede dag niet meer dan een dag waarop mijn belangrijkste werk gedaan is, mijn kind zich goed voelt en we 's avonds samen rustig kunnen afsluiten.

De afwas kan dan gerust nog even blijven staan. Mijn mailbox hoeft niet altijd helemaal leeg te zijn. En ik hoef mezelf niet elke avond af te vragen of ik vandaag wel genoeg gedaan heb.

Alleenstaande mama zijn en werken vraagt veel organisatie. Het vraagt soms ook wat improvisatie en vooral mildheid voor jezelf.

Ik ben benieuwd hoe andere alleenstaande ouders dat aanpakken. Werken jullie voltijds of hebben jullie bewust gekozen voor deeltijds werk? Hoe combineren jullie de opvang met jullie werkuren? En wat doen jullie wanneer je kind ziek wordt en er op hetzelfde moment professionele verplichtingen zijn?

Ik lees graag hoe anderen hun weg daarin vinden. Niet omdat ik verwacht dat iemand de oplossing heeft, maar omdat het soms deugd doet om te merken dat je niet de enige bent die aan het einde van een gewone dinsdag het gevoel heeft dat er een hele week voorbij is.

Foto door charlesdeluvio