Soms lijkt het alsof je alles weer op de rit hebt. Je wordt wakker, de zon schijnt door het raam, je drinkt je koffie en voor heel even is er alleen maar het hier en nu. Er is rust. Maar dan, uit het niets is er dat ene vonkje. Een gedachte die binnensluipt, een deel van een herinnering of een officiële brief die onheilspellend op de deurmat valt. Binnen een fractie van een seconde word je teruggesleurd in een storm waarvan je zo wanhopig hoopte dat hij eindelijk was gaan liggen.
Wie verwikkeld is in een langdurig, sluimerend conflict – of dat nu een formele procedure, een bittere strijd of een uitzichtloze welles-nietes discussie is – kent dit gevoel maar al te goed. Je wilt het zo graag achter je laten. Je snakt naar het moment waarop je dat mentale dossier voorgoed kunt sluiten en de sleutel kunt weggooien. En toch, telkens als je denkt dat je de knop hebt omgedraaid grijpt het je weer bij de keel. Dit is de realiteit van een strijd die nog niet is gestreden, en de keiharde les dat loslaten geen eenmalige beslissing is, maar een pijnlijk en traag proces van vallen en opstaan.
Het vreemde aan een aanhoudend conflict is dat het niet alleen tijd kost wanneer je er daadwerkelijk mee bezig bent. Het is een onzichtbare rugzak vol stenen die je overal mee naartoe sleurt. Zelfs op de momenten dat je ontspannen op de sofa zit draait er ergens op de achtergrond in je hoofd een programmaatje mee. Je bent constant op je hoede. Je bereidt je in stilte voor op de volgende klap, op de volgende verdraaiing van de feiten, op de volgende aanval.
Die constante staat van paraatheid vreet energie. Het put je uit op een manier die met fysieke rust niet te herstellen is. Ik merk het aan mijn ademhaling die ongemerkt sneller gaat, aan de spanning in mijn schouders, aan de nachten waarin de slaap maar niet wil komen omdat mijn brein weigert de pauzeknop in te drukken. De procedures en de harde, kille taal van formele instanties staan zo ver af van de menselijkheid die we in ons dagelijks leven proberen vast te houden. Het is een wereld waarin gelijk hebben en gelijk krijgen twee totaal verschillende dingen blijken te zijn en dat is een bittere pil om te slikken.
Waarom is het dan zo ontzettend moeilijk om het gewoon te laten rusten? Het antwoord is simpel en tegelijkertijd complex: ons diepgewortelde gevoel voor rechtvaardigheid. Wanneer de waarheid wordt geweld aangedaan, wanneer feiten moedwillig worden verdraaid of wanneer je ronduit onrechtvaardig wordt behandeld, schreeuwt elke vezel in je lichaam dat je je moet verdedigen. Je wilt bewijzen hoe het echt zit. Je wilt dat de wereld of op zijn minst de tegenpartij erkent wat er is gebeurd.
Loslaten voelt op zulke momenten als opgeven. Het voelt als verraad aan jezelf. Als je nu stopt met vechten, laat je de ander dan niet winnen? Geef je ze dan niet de stille toestemming om weg te komen met hun versie van de realiteit? Die interne strijd is gekmakend. Mijn ego en mijn verlangen naar gerechtigheid houden me vast in een greep die bijna niet te doorbreken is. Ik wil me verdedigen, ik wil mijn waardigheid behouden en ik wil dat de waarheid zegeviert. De bittere realiteit is dat sommige conflicten geen winnaars kennen, alleen maar overlevenden die met de scherven achterblijven.
Wat me nog het meeste raakt in dit hele proces is de weerslag die het heeft op de tijd met mijn kinderen. Als co-ouder weet je dat de tijd die je met je kinderen hebt heilig is. We kennen allemaal het concept van de "verloren tijd" – de dagen dat het stil is in huis, de momenten waarop we ze moeten missen. Juist daarom wil je, wanneer ze er wel zijn, de volle honderd procent aanwezig zijn. Je wilt de speelse, betrokken, luisterende vader zijn die ze verdienen.
Kinderen hebben echter een kleine radar voor wat er onuitgesproken in de lucht hangt. Ze merken het wanneer ik ja knik naar hun verhalen, maar met mijn gedachten eigenlijk in een of andere formele discussie zit. Ze voelen de spanning, zelfs als ik mijn best doe om die te maskeren met een glimlach of een grapje. Dat besef raakt me diep. Elk uur dat ik in mijn hoofd besteed aan piekeren over onrecht is een uur dat ik niet mentaal beschikbaar was voor mijn zonen. Ik wil niet dat dit sluimerende conflict de regie over mijn leven overneemt en al helemaal niet over de kostbare momenten die we als gezin samen hebben. Ze groeien zo snel op. Die jaren krijgen we nooit meer terug en ik weiger ze te laten overschaduwen door negativiteit van buitenaf.
Toch zie ook ik dat ik dikwijls op de tippen van mijn tenen loop en wanneer er iets niet zoals verwacht gaat, het snel als een nederlaag wordt opgenomen.
Ergens diep vanbinnen groeit het besef dat de ware overwinning niet ligt in het krijgen van gelijk, maar in het behouden van mijn innerlijke rust. Ik snak ernaar om de touwtjes los te laten. Ik verlang naar de dag dat een herinnering aan de strijd me koud laat in plaats van mijn hartslag de hoogte in te jagen.
In die zoektocht naar rust grijp ik vaak terug naar mijn geloof en mijn vertrouwen in een groter geheel. Zoals ik al eens eerder schreef: we hebben niet alles in de hand. Er is maar zoveel dat we zelf kunnen doen. We kunnen onze grenzen aangeven, we kunnen ons steentje bijdragen aan een eerlijk verloop, maar daarna stopt het. De rest is aan God. Het krampachtig proberen te controleren van wat anderen denken, zeggen of doen is een gevecht dat bij voorbaat verloren is. Echte rust begint op het moment dat je durft te accepteren dat sommige dingen buiten jouw macht liggen.
Laat ik heel eerlijk zijn: ik ben er nog lang niet. Dit is geen succesverhaal van iemand die het licht heeft gezien en nu vrolijk fluitend door het leven stapt. Ik heb dit hoofdstuk nog absoluut niet afgesloten. De woede is er soms nog, de frustratie steekt nog geregeld de kop op en het verlangen om terug te slaan is op sommige dagen sterker dan mijn verlangen naar vrede.
Ik zweef momenteel ergens in dat ongemakkelijke niemandsland tussen het uiterste van de strijd en de belofte van overgave. Ik weet dat loslaten de enige gezonde weg vooruit is. Mijn verstand begrijpt dat de energie die dit vreet, nergens toe leidt. Maar de brug tussen dat rationele besef en de daadwerkelijke emotionele rust is lang en wankel.
Het is een dagelijkse oefening. Soms zet ik drie stappen vooruit en voel ik me licht en de volgende dag trekt een enkele gedachte me weer twee stappen terug. En dat is oké. Het hoort bij het mens-zijn. We kunnen het trauma, het verdriet en het onrecht niet zomaar als een schakelaar uitzetten. Wat we wel kunnen doen is onszelf elke dag opnieuw de vraag stellen: geef ik mijn energie vandaag aan de strijd uit het verleden of investeer ik ze in de rust van mijn toekomst en die van mijn kinderen?
Vandaag kies ik ervoor om het te proberen. Morgen zie ik wel weer verder.
Wie verwikkeld is in een langdurig, sluimerend conflict – of dat nu een formele procedure, een bittere strijd of een uitzichtloze welles-nietes discussie is – kent dit gevoel maar al te goed. Je wilt het zo graag achter je laten. Je snakt naar het moment waarop je dat mentale dossier voorgoed kunt sluiten en de sleutel kunt weggooien. En toch, telkens als je denkt dat je de knop hebt omgedraaid grijpt het je weer bij de keel. Dit is de realiteit van een strijd die nog niet is gestreden, en de keiharde les dat loslaten geen eenmalige beslissing is, maar een pijnlijk en traag proces van vallen en opstaan.
De zware tol van het onafgewerkte
Het vreemde aan een aanhoudend conflict is dat het niet alleen tijd kost wanneer je er daadwerkelijk mee bezig bent. Het is een onzichtbare rugzak vol stenen die je overal mee naartoe sleurt. Zelfs op de momenten dat je ontspannen op de sofa zit draait er ergens op de achtergrond in je hoofd een programmaatje mee. Je bent constant op je hoede. Je bereidt je in stilte voor op de volgende klap, op de volgende verdraaiing van de feiten, op de volgende aanval.
Die constante staat van paraatheid vreet energie. Het put je uit op een manier die met fysieke rust niet te herstellen is. Ik merk het aan mijn ademhaling die ongemerkt sneller gaat, aan de spanning in mijn schouders, aan de nachten waarin de slaap maar niet wil komen omdat mijn brein weigert de pauzeknop in te drukken. De procedures en de harde, kille taal van formele instanties staan zo ver af van de menselijkheid die we in ons dagelijks leven proberen vast te houden. Het is een wereld waarin gelijk hebben en gelijk krijgen twee totaal verschillende dingen blijken te zijn en dat is een bittere pil om te slikken.
De valstrik van rechtvaardigheid
Waarom is het dan zo ontzettend moeilijk om het gewoon te laten rusten? Het antwoord is simpel en tegelijkertijd complex: ons diepgewortelde gevoel voor rechtvaardigheid. Wanneer de waarheid wordt geweld aangedaan, wanneer feiten moedwillig worden verdraaid of wanneer je ronduit onrechtvaardig wordt behandeld, schreeuwt elke vezel in je lichaam dat je je moet verdedigen. Je wilt bewijzen hoe het echt zit. Je wilt dat de wereld of op zijn minst de tegenpartij erkent wat er is gebeurd.
Loslaten voelt op zulke momenten als opgeven. Het voelt als verraad aan jezelf. Als je nu stopt met vechten, laat je de ander dan niet winnen? Geef je ze dan niet de stille toestemming om weg te komen met hun versie van de realiteit? Die interne strijd is gekmakend. Mijn ego en mijn verlangen naar gerechtigheid houden me vast in een greep die bijna niet te doorbreken is. Ik wil me verdedigen, ik wil mijn waardigheid behouden en ik wil dat de waarheid zegeviert. De bittere realiteit is dat sommige conflicten geen winnaars kennen, alleen maar overlevenden die met de scherven achterblijven.
Vader zijn met een vol hoofd
Wat me nog het meeste raakt in dit hele proces is de weerslag die het heeft op de tijd met mijn kinderen. Als co-ouder weet je dat de tijd die je met je kinderen hebt heilig is. We kennen allemaal het concept van de "verloren tijd" – de dagen dat het stil is in huis, de momenten waarop we ze moeten missen. Juist daarom wil je, wanneer ze er wel zijn, de volle honderd procent aanwezig zijn. Je wilt de speelse, betrokken, luisterende vader zijn die ze verdienen.
Kinderen hebben echter een kleine radar voor wat er onuitgesproken in de lucht hangt. Ze merken het wanneer ik ja knik naar hun verhalen, maar met mijn gedachten eigenlijk in een of andere formele discussie zit. Ze voelen de spanning, zelfs als ik mijn best doe om die te maskeren met een glimlach of een grapje. Dat besef raakt me diep. Elk uur dat ik in mijn hoofd besteed aan piekeren over onrecht is een uur dat ik niet mentaal beschikbaar was voor mijn zonen. Ik wil niet dat dit sluimerende conflict de regie over mijn leven overneemt en al helemaal niet over de kostbare momenten die we als gezin samen hebben. Ze groeien zo snel op. Die jaren krijgen we nooit meer terug en ik weiger ze te laten overschaduwen door negativiteit van buitenaf.
Toch zie ook ik dat ik dikwijls op de tippen van mijn tenen loop en wanneer er iets niet zoals verwacht gaat, het snel als een nederlaag wordt opgenomen.
Tussen vasthouden en overgave
Ergens diep vanbinnen groeit het besef dat de ware overwinning niet ligt in het krijgen van gelijk, maar in het behouden van mijn innerlijke rust. Ik snak ernaar om de touwtjes los te laten. Ik verlang naar de dag dat een herinnering aan de strijd me koud laat in plaats van mijn hartslag de hoogte in te jagen.
In die zoektocht naar rust grijp ik vaak terug naar mijn geloof en mijn vertrouwen in een groter geheel. Zoals ik al eens eerder schreef: we hebben niet alles in de hand. Er is maar zoveel dat we zelf kunnen doen. We kunnen onze grenzen aangeven, we kunnen ons steentje bijdragen aan een eerlijk verloop, maar daarna stopt het. De rest is aan God. Het krampachtig proberen te controleren van wat anderen denken, zeggen of doen is een gevecht dat bij voorbaat verloren is. Echte rust begint op het moment dat je durft te accepteren dat sommige dingen buiten jouw macht liggen.
Nog lang geen eindpunt
Laat ik heel eerlijk zijn: ik ben er nog lang niet. Dit is geen succesverhaal van iemand die het licht heeft gezien en nu vrolijk fluitend door het leven stapt. Ik heb dit hoofdstuk nog absoluut niet afgesloten. De woede is er soms nog, de frustratie steekt nog geregeld de kop op en het verlangen om terug te slaan is op sommige dagen sterker dan mijn verlangen naar vrede.
Ik zweef momenteel ergens in dat ongemakkelijke niemandsland tussen het uiterste van de strijd en de belofte van overgave. Ik weet dat loslaten de enige gezonde weg vooruit is. Mijn verstand begrijpt dat de energie die dit vreet, nergens toe leidt. Maar de brug tussen dat rationele besef en de daadwerkelijke emotionele rust is lang en wankel.
Het is een dagelijkse oefening. Soms zet ik drie stappen vooruit en voel ik me licht en de volgende dag trekt een enkele gedachte me weer twee stappen terug. En dat is oké. Het hoort bij het mens-zijn. We kunnen het trauma, het verdriet en het onrecht niet zomaar als een schakelaar uitzetten. Wat we wel kunnen doen is onszelf elke dag opnieuw de vraag stellen: geef ik mijn energie vandaag aan de strijd uit het verleden of investeer ik ze in de rust van mijn toekomst en die van mijn kinderen?
Vandaag kies ik ervoor om het te proberen. Morgen zie ik wel weer verder.
